29 i 30 marca odbyła się konferencja organizowana przez grupę EKR dotycząca Bałkanów Zachodnich i perspektywy współpracy między tym regionem a Unią Europejską w kontekście trwającej debaty o przyszłości Europy. W wydarzeniu udział wzięli europosłowie PiS profesor Zdzisław Krasnodębski oraz profesor Ryszard Legutko.
Profesor Zdzisław Krasnodębski mówił, że nie należy ograniczać Europy tylko do Unii Europejskiej, która jest jedynie obecną formą polityczną Europy, ani traktować Unii Europejskiej i Europy jako synonimów. Europoseł poinformował, że grupa EKR chce zaproponować wizję Unii, która nie stanowiłaby nierealistycznej utopii, lecz opierałaby się na faktach i geopolitycznej wizji oraz na świadomości, że Europa składa się z 27 suwerennych państw członkowskich, które często współpracują ze sobą i są solidarne, a nie dążą nieustannie do coraz większej federalizacji i centralizacji Europy.
"Bałkany Zachodnie są przedmiotem rosnącej presji wywieranej ze strony obcych mocarstw i w obecnej sytuacji rosyjskiej agresji na Ukrainie nastąpią również wielkie zmiany w relacjach tych krajów z Unią Europejską" – powiedział ponadto Krasnodębski. Eurodeputowany stwierdził, że dziś Ukraina pokazuje nam, jak silne i ważne są takie wartości jak wolność czy demokracja. "To dobra okazja, by pokazać, że to cywilizacja, w której wartością jest wolność jednostki, suwerenność narodowa i demokracja" – przekonywał europoseł i zauważył, że sytuacja Bałkanów jest bardzo trudna i zróżnicowana pod względem postępów na drodze do przystąpienia do Unii Europejskiej. Zaznaczył, że cały region Bałkanów Zachodnich jest dla Europy bardzo ważny i przypomniał, że na początku XX wieku wojna na Bałkanach diametralnie zmieniła sytuację w Europie. "To jest tak jakbyśmy mieli porównywać to do wojny na Ukrainie. Nie wiemy jakie będą konsekwencje tej wojny na wschodnich granicach Unii. Z jednej strony mamy na Bałkanach Zachodnich wielki progres, z drugiej strony napięcia etniczne, problemy z systemem politycznym, korupcją. Widzimy traumatyczne doświadczenia związane z wojną we wczesnych latach 90.-tych" - powiedział.
Mówiąc o planach Unii na przyszłość, profesor Krasnodębski przypomniał, że rozważa się akcesję Czarnogóry do UE, która jest bliska UE, jest również członkiem NATO, a także bierze udział we wspólnej polityce bezpieczeństwa i obrony. "Jako grupa EKR popieramy rozszerzenie Unii Europejskiej z obu stron - od wschodu i zachodu. Uważam jednak, że w przypadku Serbii sytuacja jest nieco bardziej złożona, również biorąc pod uwagę nastroje w serbskim społeczeństwie" – stwierdził europoseł, wskazując na silne związki Belgradu z Rosją, jednocześnie zastrzegając, że jest to kraj straumatyzowany przez wojnę. "Dlatego Unia powinna podjąć działania zachęcające Serbię do współpracy i pokazujące, że Rosja nie jest dobrym wyborem i rozwiązaniem" - mówił.
"Rosyjska agresja zmieniła nastawienie do Rosji w całej Europie. Nie tylko w krajach bałkańskich, ale i w Niemczech czy Francji - krajach, które łudziły się, że Rosja jest swojego rodzaju alternatywą dla UE. Jeśli krytykujemy Serbię i inne kraje Bałkanów Zachodnich nie powinniśmy zapominać, że wpływy Rosji są widoczne w całej Europie" – powiedział eurodeputowany. Dlatego też, według profesora Krasnodębskiego jest bardzo ważne, aby włączyć Bałkany Zachodnie w wiele inicjatyw współpracy. "Pozwólmy uczestniczyć reprezentantom polityki, partnerom społecznym i społeczeństwa obywatelskiego w naszych pracach w Europie. Myślę, że to jest najlepsza droga. Inicjatywy pomogą zwiększyć integrację z UE i zmniejszyć wpływy Rosji i Chin w tych krajach" - podkreślił.
"My, jako Grupa EKR, przemyśleliśmy nasze stanowisko i to czego właściwie wymagamy od Unii. Chcemy otwartej perspektywy, bardziej ograniczonego procesu federalizacji i centralizacji. Z tych powodów nasza wizja Europy to najlepsza droga do integracji z Ukrainą, Gruzją i pozostałymi krajami Partnerstwa Wschodniego, ale również krajami Bałkanów Zachodnich. Mam nadzieję, że za kilka lat kraje te będą w Unii Europejskiej" – podsumował profesor Krasnodębski.
Ryszard Legutko mówiąc o wizji UE stwierdził, że grupa EKR stoi na stanowisku, że organizacja ta nie jest i nie powinna być biurokratyczną strukturą kontrolowaną przez zachodnie elity polityczne. "Unia powinna być bardziej zilustrowana jako wielka jednostka kulturowa, rozciągająca się daleko poza obecne granice UE i wiele więcej obszarów społecznych i kulturowych, niż jest to obecnie akceptowane" – dodał.
Jak zauważył, niedawna inwazja Rosji na Ukrainę pokazała, gdzie leżą granice Europy. "Ukraina bez wątpienia zasługuje na to, by mieć miejsce wśród europejskiej wspólnoty narodów. I to nie tylko ze względów bezpieczeństwa. Wierzymy, że Ukraina jako naród może wiele wnieść do europejskiej puli" - podkreślił. Profesor Legutko zaznaczył też, że wschodnia Europa, wliczając Gruzję i Ukrainę, jak również Bałkany Zachodnie, powinny mieć odpowiednie miejsce w europejskiej polityce, a grupa EKR od dłuższego czasu opowiada się za rozszerzeniem UE włączającym te kraje. "Pozostawianie ich poza strukturami Unii Europejskiej i wystawianie na wpływy rosyjskie jest politycznie nierozsądne. Jest to również nierozsądne z punktu widzenia Europy jako podmiotu kultury, bo kraje te są częścią europejskiej cywilizacji. Bez nich kultura w UE skurczy się i zdegraduje" – uważa polki polityk.
Zdaniem Legutki elity polityczne UE potrzebują świeżych impulsów i inspiracji. Jak zauważył, ostatnie wydarzenia pokazują, że straciły one swoje zdolności przywódcze. "A te świeże impulsy i inspiracje pochodzą z Europy Wschodniej" – dodał szef EKR.
